Yolda kaldınız: ilk 10 dakika

Uşak’ta yolda kalmanın iki farklı hâli var. Biri şehir içinde, bir caddenin ortasında aracın stop etmesi; diğeri D300’de, ağır araç trafiğinin aktığı bir hatta emniyet şeridine çekilmek zorunda kalmak. İkisinin de ilk on dakikası aynı sırayla ilerlemeli ama risk seviyeleri aynı değil.

1. Önce yavaşla, sonra sağa

Motor kesildiğinde ilk refleks genelde frene basmak oluyor. Yapılacak şey bu değil. Motor durduğunda direksiyon hidroliği ve fren desteği zayıflar — direksiyon ağırlaşır, fren pedalı sertleşir. Panik frenle şerit değiştirmek yerine:

• Dörtlüleri hemen yakın. Arkadaki sürücünün size göre yavaşladığınızı anlaması için ilk sinyal budur.
• Momentumu kullanın. Araç hâlâ hareket hâlindeyken sağa doğru süzülün. Emniyet şeridine, bir yan yola veya bir cebe girebilirseniz iş büyük ölçüde biter.
• Direksiyon ağırsa iki elle çevirin. Hidrolik yokken direksiyon sertleşir; bu arıza değil, normaldir.

Uşak merkezde çoğu caddede sağa çekecek bir yer bulunur. D300 üzerinde ise emniyet şeridi vardır ve amaç aracı tamamen o şeride, mümkün olduğunca sağa yanaştırmaktır. Tekerlekleri şerit çizgisinin üstünde bırakmak, aracı yarı yolda bırakmak demektir.

2. Reflektör ve görünürlük

Aracı durdurduktan sonraki en kritik iş, sizi arkadan gelenin zamanında görmesi.

• Reflektörü aracın gerisine koyun. Şehir içinde 30 metre iş görür; D300 gibi hızlı bir yolda 100-150 metre gerekir.
• Yolda viraj ya da tepe varsa reflektörü virajın veya tepenin arkasına koyun. Kural mesafe değil, görüş mesafesidir: sürücü sizi görebildiği ilk noktada uyarılmalı.
• Gece ise reflektörü koymaya giderken kendi görünürlüğünüzü de düşünün. Reflektörlü yelek varsa giyin; yoksa telefonun el fenerini açıp yolun karşı yönüne doğru tutun.

Uşak’ta kış aylarında Murat Dağı yolu ve Banaz çevresi sabaha karşı buzlanabiliyor. Buzlu zeminde araçtan inerken kapıyı tutarak inin; yol kenarındaki eğimde ayak kaymaları düşünüldüğünden sık oluyor.

3. Araçtan çıkın, bariyerin dışına geçin

Bölünmüş yolda araç içinde beklemek en riskli seçenek. Emniyet şeridine giren bir araç en ağır darbeyi orada oturana verir. Tüm yolcularla birlikte bariyerin dışına geçin ve aracın arkasında değil, ilerisinde durun — çarpma olursa araç ileri değil, size doğru itilmez.

Şehir içinde ve trafiğin yavaş olduğu yerlerde bu kadar katı davranmaya gerek yok; yine de kaldırıma çıkmak en doğrusu.

4. Ne olduğunu kısaca anlayın

Çekiciyi ararken işe yarayacak birkaç gözlem, iki dakikanızı alır:

• Araç yürüyor mu? Vitese takınca hareket ediyor ama motor mu sorunlu, yoksa araç hiç hareket etmiyor mu?
• Tekerlekler dönüyor mu? El freni çekili kalmış olabilir; fren kilitlenmişse araç itilerek de hareket etmez.
• Gösterge panelinde ne yanıyor? Akü, yağ basıncı, motor ısısı ve motor arıza lambası birbirinden çok farklı şeyler söyler.
• Yakıt var mı? Göstergenin bozulduğu ya da yakıtın sanılandan hızlı bittiği çok oluyor.

Bu bilgiler, telefonda “ne göndermek gerekiyor” sorusunun cevabını belirliyor.

5. Arayın ve dört şeyi söyleyin

Aradığınızda şu dördünü söylerseniz iş tek konuşmada biter:

1. Neredesiniz. WhatsApp’tan canlı konum en hızlısı. İnternet yoksa: yol adı, kilometre taşı, köy adı, yakındaki akaryakıt istasyonu veya tesis adı. Uşak yollarını biliyoruz; tarif üzerinden de buluruz.
2. Aracın markası ve modeli. Alçak kaportalı mı, dört çeker mi, ticari araç mı — yükleme buna göre planlanır.
3. Sorun ne. Arıza mı, kaza mı, tekerlek dönüyor mu.
4. Araç nereye gidecek. Servis, sanayi, ev adresi ya da başka bir il. Varış noktası kapalıysa telefonda alternatifi birlikte belirliyoruz.

Ücret bu konuşmanın içinde netleşir. Mesafe, araç tipi ve işin niteliği belli olduğunda rakamı söyleriz; yola çıktıktan sonra değişmez.

6. Beklerken

• Aracın dört köşesinden, tamponundan ve gösterge panelinden (kilometre + yakıt) fotoğraf çekin. Teslimde aynı noktalara birlikte bakarız; bu, iki taraf için de en sağlam kayıttır.
• Değerli eşyayı yanınıza alın. Araç içindeki kişisel eşya taşıma sürecinin dışındadır.
• Aracı kendiniz itmeye çalışmayın. Özellikle eğimli yolda, tek başına itilen araç kontrolden çıkabiliyor.
• Yaralı varsa 112, trafiği kapatan bir durum varsa 155 aranır. Bunlar çekici çağırmadan önce gelir.

Neden halatla çektirmemeli?

Yolda kalan araca “arkadaşım çeksin” demek Uşak’ta da her yerde olduğu gibi yaygın. Ama halatla çekmek:

• Otomatik şanzımanlı araçlarda şanzımanı yağsız çalıştırır — motor dönmediği için şanzıman pompası da çalışmaz.
• Dört çeker araçlarda tüm aktarma organlarını zorlar.
• Motor durduğu için fren desteği ve direksiyon hidroliği yoktur; çeken araç frene bastığında çekilen araç duramaz.
• Elektrikli ve hibrit araçlarda tekerlekler dönerken motorlar jeneratöre dönüşür ve sisteme zarar verir.

Sabit kasa çekicide araç elektrikli vinçle, kendi tekerlekleri üzerinde platforma çekilir ve yol boyunca hiçbir aktarma organı çalışmaz. Yolda kalmanın maliyetini büyütmemenin en kolay yolu bu.

Uşak ve altı ilçesinde 7/24 çekici gerekirse arayın — hangi ekipmanla geleceğimizi konuşurken belli ederiz.